Lưu ý về đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam

Đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam là một quy trình tương đối phức tạp bởi lẽ quyền đối với giống cây trồng là một loại quyền SHTT khá đặc thù, ngay cả đối với toàn bộ luật SHTT nói chung.

Có thể bạn quan tâm

Giống cây trồng tại Việt Nam

Theo khoản 24 điều 4 Văn bản hợp nhất 07/VBHN-VPQH 2019 hợp nhất Luật Sở hữu trí tuệ, Giống cây trồng là quần thể cây trồng thuộc cùng một cấp phân loại thực vật thấp nhất, đồng nhất về hình thái, ổn định qua các chu kỳ nhân giống, có thể nhận biết được bằng sự biểu hiện các tính trạng do kiểu gen hoặc sự phối hợp của các kiểu gen quy định và phân biệt được với bất kỳ quần thể cây trồng nào khác bằng sự biểu hiện của ít nhất một tính trạng có khả năng di truyền được.

Quyền đối với giống cây trồng được xác lập trên cơ sở quyết định cấp Bằng bảo hộ giống cây trồng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo thủ tục đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam quy định tại Luật SHTT.

Đối tượng giống cây trồng được bảo hộ

Khi đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam, các đối tượng giống cây trồng được bảo hộ sẽ bao gồm tất cả các loại giống cây được tạo ra, phát hiện hoặc được phát triển từ giống cũ.

Ngoài ra, người nộp đơn đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam cần lưu ý rằng các giống cây này phải nằm trong danh mục giống do bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn ban hành. 

Không chỉ vậy, khá tương đồng với các đối tượng được đăng ký bảo hộ sáng chế, giống cây trồng muốn được đăng ký bảo hộ tại Việt Nam cần phải đáp ứng các yêu cầu về:

  • Tính mới;
  • Tính khác biệt;
  • Tính đồng nhất;
  • Tính ổn định;
  • Sở hữu tên phù hợp.

Đối tượng được quyền đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam

Liên quan đến các đối tượng có quyền đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam, chủ sở hữu tiềm năng của các chủ thể được đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam sẽ bao gồm:

  • Tổ chức/cá nhân tạo ra, phát hiện và phát triển giống cây trồng;
  • Tổ chức/cá nhân đầu tư cho công tác tạo ra, phát hiện và phát triển giống cây trồng;
  • Tổ chức/cá nhân được chuyển giao quyền đối với giống cây trồng.

Các tổ chức, cá nhân này có thể được phân chia cụ thể thành:

  • Tổ chức, cá nhân của Việt Nam;
  • Tổ chức/cá nhân nước ngoài thuộc các nước có ký kết thoả thuận về bảo hộ giống cây trồng với Việt Nam;
  • Tổ chức, cá nhân nước ngoài có địa chỉ thường trú, trụ sở tại Việt Nam, có cơ sở sản xuất, kinh doanh cho giống cây trồng tại Việt Nam;
  • Tổ chức, cá nhân nước ngoài có trụ sở, địa chỉ thường trú, cơ sở sản xuất, kinh doanh giống cây trồng tại nước có ký kết thoả thuận về bảo hộ giống cây trồng với Việt Nam.

Yêu cầu về giống cây trồng được đăng ký bảo hộ tại Việt Nam

Tính mới

Giống cây trồng đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ về tính mới khi vật liệu nhân giống hoặc sản phẩm thu hoạch của giống đó chưa được người có quyền thực hiện đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam.

Hoặc người được sự đồng ý của chủ sở hữu quyền thực hiện hành vi bán hoặc phân phối bằng cách khác nhằm mục đích khai thác giống cây trồng trên lãnh thổ Việt Nam trước ngày nộp đơn đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam1 năm hoặc ngoài lãnh thổ Việt Nam trước ngày nộp đơn đăng ký 6 năm đối với giống cây trồng thuộc loài thân gỗ và cây nho, bốn năm đối với giống cây trồng khác.

Tính khác biệt

Giống cây trồng đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ về tính khác biệt nếu có khả năng phân biệt rõ ràng với các giống cây trồng khác được biết đến rộng rãi tại thời điểm nộp đơn hoặc ngày ưu tiên nếu đơn được hưởng quyền ưu tiên.

Lưu ý về đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam
Lưu ý về đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam

Giống cây trồng được biết đến rộng rãi quy định tại khoản 1 Điều 160 Luật Sở hữu trí tuệ 2019 (Luật Sở hữu trí tuệ 2005, sửa đổi bổ sung 2019) là giống cây trồng thuộc một trong các trường hợp sau đây: 

a) Giống cây trồng mà vật liệu nhân giống hoặc vật liệu thu hoạch của giống đó được sử dụng một cách rộng rãi trên thị trường ở bất kỳ quốc gia nào tại thời điểm nộp đơn đăng ký bảo hộ;

b) Giống cây trồng đã được bảo hộ hoặc đưa vào Danh mục giống cây trồng ở bất kỳ quốc gia nào;

c) Giống cây trồng là đối tượng trong đơn đăng ký bảo hộ hoặc đơn đăng ký vào Danh mục giống cây trồng ở bất kỳ quốc gia nào, nếu các đơn này không bị từ chối.

Tính đồng nhất

Giống cây trồng đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ về tính đồng nhất nếu có sự biểu hiện như nhau về các tính trạng liên quan, trừ những sai lệch trong phạm vi cho phép đối với một số tính trạng cụ thể trong quá trình nhân giống.

Tính ổn định

Giống cây trồng đáp ứng tiêu chuẩn bảo hộ về tính ổn định nếu các tình trạng liên quan của giống cây trồng đó vẫn giữ được các biểu hiện như mô tả ban đầu, không bị thay đổi sau mỗi vụ nhân giống hoặc sau mỗi chu kỳ nhân giống trong trường hợp nhân giống theo chu kỳ.

Tên của giống cây trồng

Hiển nhiên, người đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam dù là chủ sở hữu của giống cây trồng cũng không thể đặt các tên trái ngược với thuần phong mỹ tục của người Việt Nam và các tiêu chuẩn chung trên thế giới.

Theo đó, một cái tên phù hợp cần phải được đăng ký với cơ quan quản lý nhà nước về quyền với giống cây trồng.

Cái tên về giống cây trồng phải trùng với tên đã đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam ở bất kỳ nước nào có ký kết với Việt Nam thỏa thuận về bảo hộ giống cây trồng.

Tên giống cây phù hợp nếu tên đó dễ phân biệt với các giống khác được biết đến rộng rãi.

Tên của giống cây trồng không phù hợp trong các trường hợp dưới đây:

  • Chỉ bao gồm các chữ số, ngoại lệ là chữ số liên quan đến đặc tính hoặc sự hình thành giống đó.
  • Vi phạm những quy tắc đạo đức xã hội.
  • Dễ hiểu nhầm về các đặc tính, đặc trưng của giống đó.
  • Dễ hiểu nhầm về danh tính của tác giả.
  • Trùng hoặc tương tự đến mức gây nhầm lẫn với tên thương mại, chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu đã được bảo hộ trước ngày công bố.
  • Ảnh hưởng đến các quyền đã có trước đó của tổ chức, cá nhân khác.

Ngoài ra, tổ chức, cá nhân thực hiện chào bán hoặc đưa ra thị trường vật liệu nhân giống của giống cây trồng phải sử dụng tên giống cây trồng giống như tên đã ghi trong văn bằng bảo hộ, kể cả sau khi kết thúc thời gian bảo hộ.

Khi tên giống cây trồng được kết hợp với nhãn hiệu hàng hóa, tên thương mại hoặc các chỉ dẫn tương tự với tên giống cây trồng đã được đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam để chào bán hoặc đưa ra thị trường thì tên đó vẫn phải có khả năng nhận biết một cách dễ dàng.

Hiệp định, công ước quan trọng về bảo vệ giống cây trồng trên thế giới

Như đã nhắc qua ở trên, chủ sở hữu giống cây trồng khi đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam không chỉ cần để tâm đến quy định pháp luật Việt Nam mà còn cần phải chú trọng đến các hiệp định, công ước về bảo vệ giống cây trồng trên thế giới mà Việt Nam đã hoặc chưa phải là một bên ký kết.

Một trong những hiệp định, công ước về giống cây trồng quan trọng nhất mà chủ sở hữu/người nộp đơn đăng ký bảo hộ giống cây trồng tại Việt Nam cần chú tâm đến chính là Hiệp hội Quốc tế về Bảo hộ giống cây trồng mới (UPOV).

Hiệp hội Quốc tế về Bảo hộ giống cây trồng mới được viết tắt là “UPOV” là một tổ chức liên Chính phủ có trụ sở đặt tại Geneva. UPOV là viết tắt của tiếng Pháp Union internationale pour la protection des obtentions végétales với tiêu chí hoạt động là “Cung cấp và hỗ trợ hệ thống bảo hộ giống cây trồng mới hoạt động một cách có hiệu quả, với mục tiêu khuyến khích việc phát triển các giống cây trồng mới vì lợi ích cộng đồng”.

Hiệp hội Quốc tế về Bảo hộ giống cây trồng mới tại Paris được thành lập vào năm 1961 với năm quốc gia sáng lập bao gồm: Cộng hòa Pháp, Hà Lan, Đan Mạch, Bỉ và Italia.

Công ước UPOV được sửa đổi vào các năm 1972; 1978 và năm 1991 (Công ước 1991). Công ước 1991 có hiệu lực vào năm 1998 và từ thời điểm này, các quốc gia tham gia UPOV sẽ phải tuân thủ Công ước 1991.

Nội dung các văn kiện của UPOV thể hiện rõ các chức năng sau đây:

+ Quy định phạm vi các quyền tối thiểu mà các nước thành viên phải dành cho tác giả tạo ra giống cây trồng mới;

+ Quy định về tiêu chuẩn của các giống cây trồng mới được bảo hộ gồm 5 yếu tố:

  • Tính mới;
  • Tính khác biệt;
  • Tính đồng nhất;
  • Tính ổn định;
  • Tên gọi phù hợp.

Tính đến năm 1999, UPOV có 42 thành viên nhưng số lượng các nước thành viên chấp nhận thi hành các văn kiện được ban hành vào các thời kỳ khác nhau là rất khác nhau.

Chức năng của UPOV là thúc đẩy sự hài hòa hợp tác quốc tế và giúp đỡ các nước thành viên xây dựng hệ thống bảo hộ giống cây trồng mới phù hợp với Công ước của UPOV.

UPOV thiết lập một nguyên tắc chung về hướng dẫn khảo nghiệm tính khác biệt, tính đồng nhất và tính ổn định của giống cây trồng và hơn 230 quy phạm khảo nghiệm cho các loài cây trồng đã được xây dựng. Những tài liệu này tiếp tục được phát triển và cập nhật thêm các loài khác. Chúng không chỉ sử dụng trong lĩnh vực bảo hộ giống mà còn sử dụng trong các lĩnh vực khác như công nhận giống và cấp chứng chỉ hạt giống.

 

 

Rate this post

Rate this post

Liên hệ Luật sư Sở hữu trí tuệ để được đăng ký nhãn hiệu

    Leave a Reply

    Your email address will not be published.